Bezsenność jest kolejną bolączką naszych czasów, bezpośrednio związaną z tempem życia, wszechobecnym stresem, presją otoczenia społecznego i wynikającymi z niej kłopotami z racjonalnym zagospodarowaniem swojego czasu. Według badań, na różnego rodzaju trudności ze snem może cierpieć nawet jedna trzecia naszej populacji. To niemała liczba, aczkolwiek ilość czynników odpowiadających za niezdolność do psychicznej regeneracji w stanie snu jest zmienna. Przypadki bezsenności mają różne podłoże, przeprowadzone do tej pory badania sugerują że ważniejsze od zwalczania jej samej będzie zajęcie się sytuacją, która do niej doprowadza.

Problem wymaga rozwiązania, ale leki uspokajające i nasenne nie są akurat tym najlepszym – bolączką współczesnej farmakologii są uboczne efekty poszczególnych preparatów, plaga uczuleń na składniki leków, różne oddziaływanie preparatów na różnych pacjentów. Osoby przyjmujące leki na bezsenność i na problemy związane ze snem uskarżają się w związku z ich przyjmowaniem na problemy z koncentracją, nudności, rozproszenie i uczucie letargu. Wielu pacjentów nie może po tych lekach prowadzić samochodu, ani obsługiwać maszyn, co nierzadko koliduje z życiem zawodowym – a to tylko niektóre efekty uboczne. Nic więc dziwnego, że świat nauki gorączkowo poszukuje środka, który tysiącom osób cierpiących na zaburzenia snu pozwoli w końcu zasnąć.

Czym jest sen?

Zanim zajmiemy się kwestią bezsenności warto odpowiedzieć na pytanie czym właściwie jest sen. Otóż jest to proces neurologiczny, czyli mówiąc fachowo stan czynnościowy ośrodkowego układu nerwowego, który cyklicznie pojawia się i przemija w rytmie ultradobowym. Podczas snu następuje zniesienie świadomości oraz bezruch. W przeciwieństwie do śpiączki, fizjologiczny sen charakteryzuje się pełną odwracalnością. Zapotrzebowanie na sen jest cechą indywidualną, zależną od genów oraz od wieku.

Rola snu w fizjologii nie jest dokładnie znana, ale przypuszcza się, że ma on znaczenie dla układu nerwowego ponieważ istnieje związek między rozwojem układu nerwowego a występowaniem snu. Hipotezy związane z rolą snu uwzględniają konsolidację pamięci, gospodarkę hormonalną, oszczędność energii (objawiającą się spadkiem temperatury ciała) oraz stymulację neuronów, które nie były aktywne podczas okresu czuwania, a którym groziłoby zanikanie nieużywanych połączeń synaptycznych. Ponieważ już jedna nieprzespana noc obniża sprawność psychofizyczną wydaje się oczywiste, że sen jest niezbędny do życia i prawidłowej pracy aparatu psychicznego. Do negatywnych efektów braku snu należą między innymi spadek motywacji, spowolnienie reakcji, zaburzenia nastroju, zakłócenie pracy układu immunologicznego, utrudnione skupienie uwagi, spadek zdolności twórczego myślenia i umiejętności podejmowania złożonych decyzji. Długotrwały brak snu może prowadzić do stanów paranoidalnych, halucynacji i stanów psychotycznych.

Skąd się bierze bezsenność?

W przypadku bezsenności, osoby dotknięte tym zaburzeniem często wskazują, że kłopotem nie jest sen ale jakiś inny, poważniejszy problem, którego przyczynę trzeba znaleźć by zakończyć kłopoty z uzyskaniem i utrzymaniem snu. Wśród najczęściej podawanych przyczyn wyróżnia się kłopot z niezależnością od myśli. Chodzi o to, iż ma się wrażenie, że gdy tylko zamknie się oczy, myśli zaczynają się mnożyć i atakują każdą chwilę spokoju. Przyczyny takiego stanu mogą być różne, najczęściej wynikają ze stresu, niepokoju i nadmiernej aktywności umysłu. Oczywiście, stan poprzedzający sen jest odmiennym stanem świadomości, w którym do głosu dochodzą myśli niedostrzegane podczas aktywności dobowej, jednak u osób zdrowych nawet większa ilość uświadomionych nagle myśli nie zakłóca procesu sennego ponieważ daje wrażenie powiększenia zmęczenia, czym przynagla układ nerwowy do szybszego uśpienia.

W poszukiwaniu skutecznego remedium, które przyniosłoby ulgę ludziom cierpiącym na bezsenność uwagę badaczy przykuły kannabinoidy, czyli związki zawarte w roślinach konopi. Dlaczego akurat one? Otóż powodem jest integralna część ludzkiego organizmu jaką jest układ endokannabinoidowy. Nazwą tą określa się system receptorów, którego prawidłowe funkcjonowanie odpowiada za szereg procesów wewnętrznych oraz za poziom odporności, apetyt i… zdrowy sen. Układ endokannabinoidowy jest programowany przy pomocy wytarzanych przez organizm kannabinoidów – ich niedobór może odpowiadać za zakłócenia zdrowia. A ponieważ organizm wytwarza je tylko wówczas, gdy zachodzi potrzeba aktywacji receptorów i nigdy ich nie magazynuje, wiele osób boryka się z kłopotem niedoczynności systemu endokannabinoidowego, a z tego powodu pojawiają się kłopoty ze zdrowiem. Badania wykazały, że przy niedoborze kannabinoidów endogennych (wytwarzanych przez organizm) można je zastępować fitokannabinoidami, czyli związkami „zewnętrznymi” pochodzenia roślinnego. Prawdziwe bogactwo tych ostatnich znajduje się w roślinach konopi, w chwili obecnej znamy dobrze około 140 kannabinoidów konopnych, zaś szczegółowe badania kliniczne dotyczące ich relacji z procesami ludzkiego organizmu pozwoliły opisać około 10. Wśród nich znajduje się kannabidiol, czyli CBD.

brak snu a cbd

CBD na bezsenność, ale nie bezpośrednio

Temat bezsenności nie był głównym przedmiotem badań dotyczących CBD. Hipoteza, że kannabidiolu można użyć w przypadku zaburzeń snu pojawiła się w związku z badaniami prowadzonymi pod kątem działania przeciw-lękowego. CBD używano w przypadku wywołanego eksperymentalnie u zdrowych ochotników lęku związanego z SPS, czyli symulowanym modelem publicznej wypowiedzi. Oprócz tego CBD podawano grupie badanych osób z SAD – zespołem lęku społecznego i odkryto że poziom lęku u ochotników, którym podano placebo był znacznie wyższy niż u ludzi, którzy dostali CBD.

Lęk jest przyczyną wielu kłopotów ze snem i w przypadkach podawania CBD osobom zmagającym się zarówno z nim, jak i bezsennością odnotowywano lepsze wyniki, niż w grupach którym podawano placebo. Uznano, że CBD pomaga w osiągnięciu zrelaksowanego stanu umysłu i przejściu w stan snu osobom, u których bezsenności wynika ze stresu i niepokoju.

Bezsenność a ból

Kolejną ważną przyczyną sugerującą przydatność CBD w leczeniu bezsenności były badania związane z przewlekłym bólem. Otóż eksperymenty wykazywały spadek stanów zapalnych i objawów bólu u pacjentów, którzy otrzymywali CBD przed snem, jedno z takich badań zgłoszono do European Journal of Pain. W przypadku bezsenności wywołanej brakiem ulgi od bólu CBD pozwalało zarówno na uśmierzenie dolegliwości, jak i zaśnięcie.

Ostatnie badania wskazują, że CBD wiąże się z receptorami CB1 i CB2, przy czym CB2 występuje w większych ilościach i osób dotkniętych przewlekłym bólem i stanami zapalnymi. Podanie CBD zatrzymywało proces podnoszenia dawek środków przeciwbólowych podawanych pacjentom. Oba receptory są związane z utrzymaniem homeostazy w organizmie co przekłada się na stan zdrowia.

CBD i co dalej?

Jak widać na powyższych przykładach CBD może mieć działanie zwalczające zaburzenia snu. Faktem jest, że przed nami jeszcze wiele badań związanych z kannabidiolem, ale te informacje na jego temat które już mamy, są bardzo obiecujące. W chwili obecnej najważniejsze jest to, że CBD nie ma działania narkotycznego, nie ma efektów ubocznych, pozwala stymulować układ endokannabinoidowy odpowiedzialny za stan naszego zdrowia oraz bywa skuteczny w likwidowaniu stanów skutkujących bezsennością, czyli niepokojów, przewlekłego bólu, trudności ze zrelaksowaniem i lęków. Czekamy na wyniki kolejnych badań, a na pytanie czy CBD będzie skuteczne na bezsenność możemy odpowiedzieć wyłącznie takimi informacjami jak te zawarte w niniejszym artykule oraz zachęcić do konsultacji z lekarzem, jeśli ktoś cierpi na bezsenność, a chciałby sprawdzić na sobie możliwości kannabidiolu. Jeśli chodzi o sposób przyjmowania CBD, sugeruje się bezpośrednią aplikację kilku kropel pod język, co na ogół daje szybkie i silne działanie przeciwbólowe i przeciwlękowe. W przypadku inhalatora efekty pojawiają się natychmiast, ale trwają stosunkowo krócej niż przy innych metodach wchłaniania.

Category: Blog

Comments

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *